Kunstkamery cudowności

Gdybyśmy żyli kilkaset lat temu zamiast nowym iphonem powinniśmy szczycić się swoją kunstkamerą.

Kunstkammer (Wunderkammercabinet de curiosités)to pomieszczenie lub specjalna szafa do przechowywania zbiorów najróżniejszych przedmiotów, od dzieł sztuki do kamieni, gromadzonych przez kolekcjonerów z XVI i XVII wieku. Zbiory z kunstkamer można podzielić na kilka kategorii:

  • naturalia – przedmioty, które wydała natura –  muszle, kamienie szlachetne, wypchane zwierzęta,
  • artificalia – przedmioty wykonane ręką człowieka – numizmaty, medale, gemmy, drobna plastyka,
  • exotica – przedmioty z odległych krain – porcelana, pióra egzotycznych ptaków,
  • mirabilia – przedmioty cudowne, często o charakterze leczniczym – rogi jednorożców, bezoary, korale,
  • instrumentalia i scientificalia – różnorodne instrumenty naukowe i muzyczne – globusy, lunety.

Kunstkamery były popularne w Europie północnej. Wyrosły z tradycji średniowiecznych skarbców i były swoistą odpowiedzią na włoskie studioli, które były ideą czysto renesansową i skupiały się na dziełach antycznych. Kunstkamery miały charakter reprezentacyjny – im większa kolekcja, tym większy powód do dumy i edukacyjny – stanowiły świat w pigułce, były wielką wizualną encyklopedią, która poprzez eksponaty  pozwalała zgłębić naturę i świat. Często porównywalne były do Arki Noego, na której zgromadzono cały świat oraz do Adama odnajdującego się w nowostworzonym świecie. Dały początek późniejszym muzeom przyrodniczym i rzemiosł artystycznych, przyczyniły się również do rozwoju nauk (mineraologia, geologia, botanika, chemia etc.).

Domenico Remps, Kunstkammer, 1690.

Frans Francken, Kunst- und Raritätenkammer, 1636.

Vincent, Levinus, ilustracja z Wondertooneel der natuur, 1706-1715.

Kunstkamera Ole Worma, 1665.

Pierwowzorem dla wielu kunstkamer była wiedeńska kolekcja Ferdynanda I Habsburga założona w 1553 r. Inne znane kolekcje należały m. in. do Ferdynanda II Habsburga (zamkek Ambras), Rudolfa II Habsburga (zamek na Hradczanach), czy Fryderyka III (Arsenał Kopenhaski).

Ich kluczowym elementem była niecodzienność i osobliwość.  Najlepiej te warunki spełniała kolekcja wspomnianego Ferdynanda II, który posiadał w swoich zbiorach np. wypchanego zająca dwumetrowej wysokości, jajo zniesione przez kobietę czy niezwykłych rozmiarów kołtun z Polski.  Interesująca była również kunstkamera cara Piotra I. Stanowiła osobny budynek zbudowany specjalnie na te potrzeby i była otwarta dla wszystkich (do jej zwiedzania zachęcano przez specyficzny chwyt marketingowy – każdy zwiedzający dostawał szklanicę okowity ;)). Car mógł się pochwalić np. głowami kochanków carycy w formalinie czy żywymi eksponatami w stylu karłów i różnorodnych kalek przechadzających się po salach.

Benvenuto Cellini, Solniczka, 1540-1543 (kolekcja Ferdynanda II).

Hans Jakob I Bachmann, Figura Diany i Centaura, 1602-1606 (Vienner Kunstkammer).

Arcimboldo, Vertumnus/ Portret Rudolfa II, 1590 (kolekcja Rudolfa II).

Georg Roll i Johannes Reinhold, globus,1589 (kolekcja Rudolfa II).

Wypchane rekiny (kolekcja Ferdynanda II).

Dwunastościan z przedstawieniami głów ludzkich i zwierzęcych, XVI w. (kolekcja Ferdynanda II).

Bezoary (kolekcja Fryderyka II).

Ukrzyżowanie z korali (kolekcja Fryderyka II).

k.

(Ps. Łowcy już na facebooku- facebook.com/LowcySosrebow )

Reklamy

Skomentuj

Wprowadź swoje dane lub kliknij jedną z tych ikon, aby się zalogować:

Logo WordPress.com

Komentujesz korzystając z konta WordPress.com. Wyloguj / Zmień )

Zdjęcie z Twittera

Komentujesz korzystając z konta Twitter. Wyloguj / Zmień )

Facebook photo

Komentujesz korzystając z konta Facebook. Wyloguj / Zmień )

Google+ photo

Komentujesz korzystając z konta Google+. Wyloguj / Zmień )

Connecting to %s